Iuppiter, ut
Chalybon
omne genus pereat,
Et qui principio sub terra quaerere venas
Institit ac ferri frangere duritiem!
Et qui principio sub terra quaerere venas
Institit ac ferri frangere duritiem!
Catullus - Carmina
20
An tu non orbum luxti deserta cubile,
Sed fratris cari flebile discidium?
Quam penitus maestas excedit cura medullas!
Vt tibi tum toto pectore sollicitae
Sensibus ereptis mens excidit! at te ego certe 25
Cognoram a parva virgine magnanimam.
Anne bonum oblita's facinus, quo regium adepta's
Coniugium, quo non fortius ausit alis?
Sed tum maesta virum mittens quae verba locuta's!
Iuppiter, ut tristi lumina saepe manu! 30
Quis te mutavit tantus deus? an quod amantes
Non longe a caro corpore abesse volunt?
Atque ibi me cunctis pro dulci coniuge divis
Non sine taurino sanguine pollicita's
Sei reditum tetullisset. is haut in tempore longo 35
Captam Asiam Aegypti finibus addiderat.
Quis ego pro factis caelesti reddita coetu
Pristina vota novo munere dissoluo.
Invita, o regina, tuo de vertice cessi,
Invita: adiuro teque tuomque caput, 40
Digna ferat quod siquis inaniter adiurarit:
Sed qui se ferro postulet esse parem?
Ille quoque eversus mons est, quem maximum in orbi
Progenies Thiae clara supervehitur,
Cum Medi peperere novom mare, cumque inventus 45
Per medium classi barbara navit Athon.
Quid facient crines, cum ferro talia cedant?
Iuppiter, ut Chalybon omne genus pereat,
Et qui principio sub terra quaerere venas
Institit ac ferri frangere duritiem! 50
Abiunctae paulo ante comae mea fata sorores
Lugebant, cum se Memnonis Aethiopis
Vnigena inpellens nictantibus aera pennis
Obtulit Arsinoes Locridos ales equos,
Isque per aetherias me tollens avolat umbras 55
Et Veneris casto collocat in gremio.
Ipsa suum Zephyritis eo famulum legarat,
Graia Canopieis incola litoribus.
+ Hi dii ven ibi vario ne solum in lumine caeli
Ex Ariadneis aurea temporibus 60
Fixa corona foret, sed nos quoque fulgeremus
Devotae flavi verticis exuviae,
Vvidulam a fletu cedentem ad templa deum me
Sidus in antiquis diva novom posuit:
Virginis et saevi contingens namque Leonis 65
Lumina, Callisto iuncta Lycaoniae,
Vertor in occasum, tardum dux ante Booten,
Qui vix sero alto mergitur Oceano.
Sed quamquam me nocte premunt vestigia divom,
Lux autem canae Tethyi restituit, 70
(Pace tua fari hic liceat, Rhamnusia virgo,
Namque ego non ullo vera timore tegam,
Nec si me infestis discerpent sidera dictis,
Condita quin verei pectoris evoluam):
Non his tam laetor rebus, quam me afore semper, 75
Afore me a dominae vertice discrucior,
Quicum ego, dum virgo curis fuit omnibus expers,
Vnguenti Suriei milia multa bibi.
Nunc vos, optato quom iunxit lumine taeda,
Non prius unanimis corpora coniugibus 80
Tradite nudantes reiecta veste papillas,
Quam iocunda mihi munera libet onyx,
Voster onyx, casto petitis quae iura cubili.
Sed quae se inpuro dedit adulterio,
Illius a mala dona levis bibat irrita pulvis: 85
Namque ego ab indignis praemia nulla peto.
Sed magis, o nuptae, semper concordia vostras
Semper amor sedes incolat adsiduos.
Tu vero, regina, tuens cum sidera divam
Placabis festis luminibus Venerem, 90
Vnguinis expertem non siris esse tuam me,
Sed potius largis adfice muneribus.
Sidera corruerent utinam! coma regia fiam:
Proximus Hydrochoi fulgeret Oarion!
LXVI.
(LOQUITUR) BERENICE'S LOCK.
He who every light of the sky world's vastness inspected,
He who mastered in mind risings and settings of stars,
How of the fast rising sun obscured be the fiery splendours,
How at the seasons assured vanish the planets from view,
How Diana to lurk thief-like 'neath Latmian stonefields, 5
Summoned by sweetness of Love, comes from her aery gyre;
That same Conon espied among lights Celestial shining
Me, Berenice's Hair, which, from her glorious head,
Fulgent in brightness afar, to many a host of the Godheads
Stretching her soft smooth arms she vowed to devoutly bestow, 10
What time strengthened by joy of new-made wedlock the monarch
Bounds of Assyrian land hurried to plunder and pill;
Bearing of nightly strife new signs and traces delicious,
Won in the war he waged virginal trophies to win.
Loathsome is Venus to all new-paired? Else why be the parents' 15
Pleasure frustrated aye by the false flow of tears
Poured in profusion amid illuminate genial chamber?
An tu non orbum luxti deserta cubile,
Sed fratris cari flebile discidium?
Quam penitus maestas excedit cura medullas!
Vt tibi tum toto pectore sollicitae
Sensibus ereptis mens excidit! at te ego certe 25
Cognoram a parva virgine magnanimam.
Anne bonum oblita's facinus, quo regium adepta's
Coniugium, quo non fortius ausit alis?
Sed tum maesta virum mittens quae verba locuta's!
Iuppiter, ut tristi lumina saepe manu! 30
Quis te mutavit tantus deus? an quod amantes
Non longe a caro corpore abesse volunt?
Atque ibi me cunctis pro dulci coniuge divis
Non sine taurino sanguine pollicita's
Sei reditum tetullisset. is haut in tempore longo 35
Captam Asiam Aegypti finibus addiderat.
Quis ego pro factis caelesti reddita coetu
Pristina vota novo munere dissoluo.
Invita, o regina, tuo de vertice cessi,
Invita: adiuro teque tuomque caput, 40
Digna ferat quod siquis inaniter adiurarit:
Sed qui se ferro postulet esse parem?
Ille quoque eversus mons est, quem maximum in orbi
Progenies Thiae clara supervehitur,
Cum Medi peperere novom mare, cumque inventus 45
Per medium classi barbara navit Athon.
Quid facient crines, cum ferro talia cedant?
Iuppiter, ut Chalybon omne genus pereat,
Et qui principio sub terra quaerere venas
Institit ac ferri frangere duritiem! 50
Abiunctae paulo ante comae mea fata sorores
Lugebant, cum se Memnonis Aethiopis
Vnigena inpellens nictantibus aera pennis
Obtulit Arsinoes Locridos ales equos,
Isque per aetherias me tollens avolat umbras 55
Et Veneris casto collocat in gremio.
Ipsa suum Zephyritis eo famulum legarat,
Graia Canopieis incola litoribus.
+ Hi dii ven ibi vario ne solum in lumine caeli
Ex Ariadneis aurea temporibus 60
Fixa corona foret, sed nos quoque fulgeremus
Devotae flavi verticis exuviae,
Vvidulam a fletu cedentem ad templa deum me
Sidus in antiquis diva novom posuit:
Virginis et saevi contingens namque Leonis 65
Lumina, Callisto iuncta Lycaoniae,
Vertor in occasum, tardum dux ante Booten,
Qui vix sero alto mergitur Oceano.
Sed quamquam me nocte premunt vestigia divom,
Lux autem canae Tethyi restituit, 70
(Pace tua fari hic liceat, Rhamnusia virgo,
Namque ego non ullo vera timore tegam,
Nec si me infestis discerpent sidera dictis,
Condita quin verei pectoris evoluam):
Non his tam laetor rebus, quam me afore semper, 75
Afore me a dominae vertice discrucior,
Quicum ego, dum virgo curis fuit omnibus expers,
Vnguenti Suriei milia multa bibi.
Nunc vos, optato quom iunxit lumine taeda,
Non prius unanimis corpora coniugibus 80
Tradite nudantes reiecta veste papillas,
Quam iocunda mihi munera libet onyx,
Voster onyx, casto petitis quae iura cubili.
Sed quae se inpuro dedit adulterio,
Illius a mala dona levis bibat irrita pulvis: 85
Namque ego ab indignis praemia nulla peto.
Sed magis, o nuptae, semper concordia vostras
Semper amor sedes incolat adsiduos.
Tu vero, regina, tuens cum sidera divam
Placabis festis luminibus Venerem, 90
Vnguinis expertem non siris esse tuam me,
Sed potius largis adfice muneribus.
Sidera corruerent utinam! coma regia fiam:
Proximus Hydrochoi fulgeret Oarion!
LXVI.
(LOQUITUR) BERENICE'S LOCK.
He who every light of the sky world's vastness inspected,
He who mastered in mind risings and settings of stars,
How of the fast rising sun obscured be the fiery splendours,
How at the seasons assured vanish the planets from view,
How Diana to lurk thief-like 'neath Latmian stonefields, 5
Summoned by sweetness of Love, comes from her aery gyre;
That same Conon espied among lights Celestial shining
Me, Berenice's Hair, which, from her glorious head,
Fulgent in brightness afar, to many a host of the Godheads
Stretching her soft smooth arms she vowed to devoutly bestow, 10
What time strengthened by joy of new-made wedlock the monarch
Bounds of Assyrian land hurried to plunder and pill;
Bearing of nightly strife new signs and traces delicious,
Won in the war he waged virginal trophies to win.
Loathsome is Venus to all new-paired? Else why be the parents' 15
Pleasure frustrated aye by the false flow of tears
Poured in profusion amid illuminate genial chamber?
